Vấn đề quản lý chi tiêu được cho là một “bộ môn nghệ thuật” cần nhiều sự nỗ lực, kiên định và khả năng kiểm soát bản thân. Tuy nhiên, cuộc sống của người trẻ ngày nay lại chịu sự chi phối từ vô vàn cám dỗ, chẳng hạn như ăn uống hàng quán, cà phê, du lịch hay mua sắm đợt giảm giá… Tất cả những yếu tố trên đã ảnh hưởng không ít đến thói quen tiêu tiền của nhiều người. Vậy hiện nay, các nhân sự thường tiêu hết tiền vào khoảng thời gian nào trong tháng?
“Cháy túi” chỉ sau 1 đến 2 tuần nhận lương
Tình trạng “chưa hết tháng đã hết tiền” khá phổ biến đối với nhiều nhân sự agency hiện nay. Việc chi tiêu “quá tay” khiến cho một số người phải “chật vật” tìm cách xoay sở để vượt qua khoảng thời gian “cháy túi” dù chưa đến ngày nhận lương. Chị Phương Uyên - Graphic Designer chia sẻ: “Mình thường tiêu hết tiền sau khoảng 7-10 ngày kể từ khi nhận lương. Nguồn thu nhập từ các công việc freelance sẽ là khoản back-up của mình. Tuy nhiên có lần, job freelance trả lương chậm một tuần. Trong khoảng thời gian đó, mình trắng tay giữa Sài Gòn hoa lệ. Mình hối hận vì những buổi ăn uống xa hoa, những món đồ ‘vô tri’ chốt đơn lúc 3h sáng. Ngoài việc tạm thời xin tiền ba mẹ thì mình không còn cách nào khác…”
Việc tiêu tiền "quá tay" vào ăn uống và mua sắm online khiến chị Phương Uyên nhanh chóng hết tiền sau hơn một tuần nhận lương
Cũng giống như chị Phương Uyên, anh Minh Quân - Analyst tại Simple Group sẽ tiêu hết tiền lương trong vòng từ một đến hai tuần. Sau đó, anh dùng thẻ tín dụng để tiếp tục chi tiêu ở mức vừa phải. “Mỗi lúc rơi vào cảnh ‘cháy túi’ hay tiêu ‘lố’ vào những khoản tiền khác, mình biết là sắp đến lúc nhảy việc để có mức lương cao hơn,” anh chia sẻ.
Có thể thấy, giữa tháng thường là lúc các nhân sự rơi vào trạng thái “khủng hoảng tài chính”, hoặc nhận ra bản thân đã “vung tay quá trán”. Tuy nhiên, đối với một số người, tiền lương cũng có thể “không cánh mà bay” trong một khoảng thời gian rất ngắn, chỉ từ 5-7 ngày. Chị Phương An - Product Assistant cho biết:“Khi còn làm ở công ty cũ, mình lãnh lương vào ngày 25 hàng tháng. Và rồi chỉ 5 ngày sau đó, ví mình không còn đồng nào, hoặc khá lắm thì cũng để dành được 1 triệu để chi tiêu. Sau đó, mình phải nấu cơm nhà, mỗi ngày chỉ ăn một đến hai bữa, cắt luôn tiền cà phê để tự cứu lấy mình. Mình cảm thấy bất lực với bản thân vì mỗi lần ‘cháy túi’, mình đều tự nhủ tháng sau sẽ cân đo đong đếm tốt hơn, nhưng lại chưa bao giờ làm được.”
Dù đã tự nhủ sẽ chi tiêu hợp lý hơn sau mỗi tháng rơi vào cảnh "cháy túi", chị Phương An vẫn chưa thể thay đổi được thói quen tiêu tiền của mình
Mua sắm quá tay khiến tiền “không cánh mà bay”
Theo một thống kê của Nielsen, 48% người Việt ăn đồ ăn chế biến ở ngoài ít nhất một lần trong tuần. 16% ăn ngoài hàng ngày và có tới 56% ăn sáng ở ngoài thay vì ở nhà, chủ yếu tập trung ở nhóm người trẻ sống một mình. Điều này cho thấy, tiền ăn ngoài là một khoản chi đầy “sức nặng”, khiến các nhân sự nhanh chóng tiêu hết tiền. Bên cạnh đó, quần áo mới và đồ điện tử cũng là một trong những lý do tiêu tiền phổ biến.
Chị Phương Uyên chia sẻ: “Rất nhiều món áo quần mình chỉ mua và mặc một lần rồi chất thành đống, thanh lý không được mà cho đi cũng chẳng xong. Ngoài ra, những bữa ăn xa xỉ cũng là nguyên nhân khiến mình phải qua thăm họ hàng để ‘ăn chực’ mỗi cuối tháng. Lúc mới đi làm thì chuyện ‘cháy túi’ thường xuyên xảy ra, hầu như tháng nào cũng vậy. Tuy nhiên bây giờ, mình đã học cách cân bằng chi tiêu nên cuộc sống cũng dễ dàng hơn”.
Theo chị Nguyệt Nguyễn - Content Producer tại Markus Agency, quần áo là một khoản chi phổ biến đối với phái nữ. “Ở công ty mình, đặc trưng của team Account và team Content là sự chải chuốt, quan tâm đến ngoại hình hơn so với các team còn lại. Ngoài đi chơi thì mình còn muốn đầu tư ngoại hình xinh xắn khi đi làm, điều này đòi hỏi mình phải chi tiêu nhiều hơn vào việc mua sắm quần áo. Mình thường xài tiền theo đúng đợt sale của những sàn thương mại điện tử, ví dụ như mùng 6/6, 7/7 để tận dụng các ưu đãi đặc biệt.”
Theo chị Nguyệt Nguyễn, quần áo là một khoản chi phổ biến và tốn kém nhất đối với phái nữ
Các món đồ thời trang, đặc biệt là những dịp khuyến mãi luôn mang lại sức hút lớn đối với nhiều nhân sự. Anh Minh Quân cho biết: “Sau khi nhận lương, nhiều chương trình giảm giá và các sản phẩm mà mình muốn mua bỗng dưng xuất hiện, bao gồm giày, quần áo, nhẫn và nhiều thứ khác. Mình đã mở thêm hai thẻ tín dụng để có thể tiêu tiền theo mong muốn, nhưng đồng thời cũng tạo cơ hội để bản thân trả lại số tiền đó trong tương lai. Dù bây giờ mình đóng 2 thẻ đó rồi, nhưng trong khoảng thời gian còn sử dụng, mình có thể mua sắm như ý muốn, đặc biệt là khi có các chương trình giảm giá từ Nike, Adidas hoặc Prada. Sau khi tiêu hết tiền trong tháng đó, mình sẽ tiết kiệm và hạn chế việc tiêu tiền vào tháng sau. Nhưng mình cũng thừa nhận bản thân không phải là người giỏi trong việc quản lý tài chính cá nhân. Có thể thấy, những người làm HR, kế toán và sales thường có khả năng quản lý tài chính tốt hơn so với những nhân sự làm marketing. Trong lĩnh vực marketing, chủ yếu mình sẽ tiêu tiền và hiếm khi thu lại được.”
“Cháy túi” có thể mang đến nhiều tâm trạng khác biệt. Từ bất lực, lo lắng tìm cách xoay sở, cảm thấy buồn rầu và trống vắng vì thiếu tiền, cho đến thản nhiên đối diện. “Sau khi mua chung cư, tài chính mình kiệt quệ, không còn tiền để đi chơi. Trong vòng 3 tháng qua, mình không đến bar hay club, hạn chế việc ăn uống bên ngoài. Để đáp ứng nhu cầu chi tiêu cao, mình đã phải cắt giảm tất cả những khoản chi không cần thiết khác. Tuy nhiên, thực tế là tâm trạng của mình lại không bị ảnh hưởng quá nhiều bởi việc ‘cháy túi’. Vì đó là tiền mình chi cho bản thân nên mình không cảm thấy tiếc. Mỗi đồng tiền mình tiêu, dù là để mua một đôi giày mới, một chiếc máy tính hay điện thoại, đều mang lại niềm vui và không gây áp lực lớn cho mình”, anh Minh Quân nói.
Quản lý chi tiêu liệu có cần thiết?
Chi tiêu là một trong những bài toán khó, thậm chí nhiều nhân sự còn coi nó như “một môn nghệ thuật”. Theo chị Phương An, kỹ năng quản lý tài chính rất quan trọng, nhất là đối với những nhân sự vừa đi làm. “Việc đong đếm hợp lý giúp mình cảm thấy an tâm hơn, dự trù trước những sự cố bất ngờ, hoặc khi có nhu cầu đột xuất, chẳng hạn như vé concert Born Pink sắp tới của BlackPink, thì mình cũng có thể tự chủ được”.
Còn đối với chị Nguyệt Nguyễn, quản lý chi tiêu là một trong những yếu tố then chốt đối với các nhân sự sống xa nhà: “Mình không sống cùng gia đình ở các thành phố lớn như Sài Gòn hay Hà Nội. Điều đó đồng nghĩa với việc, mình phải nỗ lực hơn những người có gia đình ở đây, bởi họ không cần lo lắng về các khoản chi phí như tiền nhà, ăn uống… Không có sự hỗ trợ từ gia đình, mình phải chăm chỉ làm việc và tự lo cho bản thân nhiều hơn. Việc quản lý chi tiêu một cách cẩn thận và có khoản tiết kiệm để back-up trong các tình huống cơ nhỡ là vô cùng quan trọng đối với mình.”
Đối với các nhân sự sống xa nhà, việc quản lý chi tiêu hợp lý sẽ giúp họ tự chủ hơn khi có sự cố xảy ra
Trái với quan điểm nhân sự nên chi tiêu một cách chặt chẽ, anh Minh Quân cho biết, tiêu tiền là một động lực quan trọng để anh tập trung vào việc tăng thu nhập: “Nếu bạn muốn quản lý chi tiêu một cách gò bó, thì điều đó sẽ đòi hỏi bạn phải cắt giảm các hoạt động như đi chơi, mua sắm và các khoản chi không thiết yếu khác. Tuy nhiên, đối với mình, những hoạt động tiêu tiền này là động lực để mình tiếp tục làm việc. Nếu không có những thú vui đó, mình sẽ không có nhu cầu đi làm.
Mình vẫn còn rất trẻ nên việc kiểm soát tài chính vẫn chưa phải là ưu tiên hàng đầu của mình. Hiện tại, điều quan trọng nhất đối với mình là trải nghiệm. Có những trải nghiệm mà bạn không thể có được nếu không tiêu tiền. Chẳng hạn, nếu công ty đang cần người biết tiếng Pháp, nhưng trước đó bạn lại quyết định tiết kiệm chi phí và không học thêm. Điều này sẽ khiến bạn bỏ lỡ một cơ hội thăng tiến tốt trong công việc. Còn đối với cá nhân, đó có thể là những trải nghiệm mang lại niềm vui hoặc làm cho cuộc sống của bạn thêm hạnh phúc.”
Nội dung: Phương Anh
Minh hoạ: Huy Mai
